Mesane Nedir?
Mesane, karnın alt kısmında idrarı depolayan içi boş, balon şeklinde bir organdır.
Mesane idrarı biriktirir ve idrarı üretra adı verilen bir tüpten geçirip vücudu terk etmesini sağlar
İç tabaka transizyonel hücreler adı verilen hücrelerden oluşur.
Bunlar mesane idrarla doldukça gerilir ve mesane boşaldıkça büzülür.
Orta (kas) tabaka, idrarı vücuttan dışarı atmak için kasılmış olan kas dokusundan oluşur.
Dış tabaka mesaneyi kaplayan yağ, fibröz doku ve kan damarlarından oluşur.
Mesane kanseri nedir?
Önce kanser nedir bunu tarif etmek gerekir. İnsan vücudu bir çok hücre tipinden meydana gelmektedir. Normalde hücreler büyür ve vücudun ihtiyacına göre gereğinde bölünürler bu işlem sonucunda vücut sağlıklı kalır, bazen hücre kontrol dışında bölünmeye devam eder bu hücreler tümör kanser adı verilen kitleyi oluştururlar. Kanserli doku kontrolsüz olarak çoğalırlar ve bir çeşit hücrede düzensizlik , kontrol dışı olma hali yaratırlar.
Bunlar çevre dokulara geçip onlara zarar verebilirler ve ayrıca dolaşımda uzak dokulara veya organlara gidebilirler, bu şekilde ilk çıkış yerlerinden farklı yerlerde de kanser oluşturabilirler buna metastaz adı verilir . Mesane kanseri mesanede ortaya çıkan kanser türüdür ve bu yüzeyel , kasa invaziv mesane tümörü ve lokal ilerlemiş ve metastatik kanser olarak temel olarak 3 e ayrılır.
MESANE KANSERİ NEDEN OLUR
Mesane kanseri, mesane duvarını oluşturan hücrelerin kontrolsüz şekilde çoğalması sonucu gelişen bir kanser türüdür. Nedenleri tam olarak bilinmemekle birlikte, bazı risk faktörleri hastalığın gelişiminde rol oynar. En yaygın nedenler ve risk faktörleri şunlardır:
🚬 1. Sigara İçmek
- En önemli risk faktörüdür.
- Sigara içenlerde mesane kanseri riski, içmeyenlere göre 3-4 kat daha fazladır.
- Tütün dumanındaki kimyasallar idrarla atılırken mesane duvarına zarar verebilir.
🏭 2. Kimyasal Maddelere Maruziyet
- Özellikle boya, kauçuk, tekstil, deri ve petrokimya sektörlerinde çalışanlar risk altındadır.
- Aromatik aminler gibi bazı sanayi kimyasalları kansere neden olabilir.
💊 3. İlaç ve Radyasyon Maruziyeti
- Bazı kanser tedavisinde kullanılan ilaçlar (örneğin siklofosfamid) mesaneye zarar verebilir.
- Pelvis bölgesine uygulanan radyoterapi de riski artırabilir.
🦠 4. Kronik Mesane İltihabı ve Enfeksiyonlar
- Uzun süren sistit (mesane iltihabı) ya da Schistosoma adlı parazitin yol açtığı enfeksiyonlar bazı tür mesane kanserlerine neden olabilir.
🧬 5. Genetik ve Aile Öyküsü
- Ailede mesane kanseri öyküsü varsa risk artabilir.
- Ancak bu risk, sigara ve çevresel faktörlere göre daha düşüktür.
🍔 6. Beslenme ve Yaşam Tarzı
Su tüketimi az olan bireylerde zararlı maddeler mesanede daha uzun süre kalabilir.
Yüksek yağlı, işlenmiş gıdalarla beslenme ve yetersiz su tüketimi de dolaylı risk oluşturabilir.
Mesane kanseri belirtileri nelerdir?
1. İdrarda Kan (Hematüri)
- En sık görülen belirtidir.
- Genellikle ağrısızdır.
- İdrar açık pembe, kırmızı ya da cola renginde olabilir.
- Aralıklı olabilir; bazen kaybolup sonra tekrar ortaya çıkabilir.
💧 2. İdrar Yaparken Ağrı veya Yanma
- Sık idrara çıkma isteğiyle birlikte görülebilir.
- Sistit gibi idrar yolu enfeksiyonlarını taklit edebilir.
🚽 3. Sık İdrara Çıkma – Acil İdrara Gitme Hissi
- Mesane kaslarının tümörden etkilenmesiyle oluşabilir.
- İdrar miktarı az olsa bile sıkışıklık hissi olabilir.
🧍♂️ 4. İdrar Akışında Zorluk ya da Kesilme
- Özellikle tümör büyüyüp idrar yolunu daraltırsa görülebilir.
🩸 5. Pıhtılı İdrar
- Kan pıhtıları idrarda görülebilir.
- İdrar yolu tıkanıklığına neden olabilir.
⚠️ 6. İleri Dönemde Görülebilecek Belirtiler
- Bacaklarda şişme (lenf yayılımı varsa)
- Kasık ya da bel ağrısı
- Kilo kaybı
- Halsizlik
Mesane Kanseri Tanısı:
Mesane tümöründe tanı koymak için klinik değerlendirme, görüntüleme yöntemleri ve endoskopik incelemeler birlikte kullanılır
🔍 1. Hikaye ve Fizik Muayene
- Hastanın şikayetleri (örneğin: idrarda kan, sık idrara çıkma, ağrı vs.) dinlenir.
- Fizik muayene, özellikle ileri evre tümörlerde pelvik kitle ya da hassasiyet açısından yapılır.
💦 2. İdrar Tahlili
- İdrarda mikroskobik (hastanın gözle görmediği ama idrar tahlilinde sakan saptanması) ya da makroskopik kan (hematüri) saptanabilir.
- Enfeksiyon gibi diğer nedenleri dışlamak için kültür yapılır
🔬 3. İdrar Sitolojisi
- İdrardaki dökülen hücreler mikroskop altında incelenir.
- Özellikle yüksek dereceli (high-grade) tümörlerde tanı koydurucudur.
🔎 4. Sistoskopi (Altın Standart)
- Ucu kamera ile donatılmış ince bir aletle (sistoskop), mesane içi doğrudan görüntülenir.
- Şüpheli lezyonlar görülürse biyopsi alınır.
- Tanı ve evreleme için en önemli yöntemdir.
🧪 5. Biyopsi ve Patoloji
- Alınan doku örneği patoloji laboratuvarında incelenerek:
- Tümör varlığı
- Tümör tipi (örn. transitional hücreli karsinom)
- Derecesi (grade)
- Evrelemesi (invazyon derinliği) belirlenir.
🖥️ 6. Görüntüleme Yöntemleri
✅ Ultrasonografi
Mesane içi kitleler ve böbrek ve idrar yolarında genişleme gibi bulgular görülebilir.
- Mesane kanserinin ultrasonografik görüntüsü
✅ BT Ürografi (Bilgisayarlı Tomografi)
- Tüm idrar yolu değerlendirilir.
- Tümörün mesane dışına yayılımı, lenf nodu metastazı ve böbrek fonksiyonu açısından bilgi verir.
✅ MR (Manyetik Rezonans)
- Lokal invazyonun detaylı değerlendirilmesi için özellikle pelvik bölge için kullanılır.
🧠 Ek Bilgi: Evreleme için gerekli olabilir
Kemik sintigrafisi: Kemik ağrısı varsa
Akciğer grafisi veya Toraks BT: Akciğer metastazı açısından
Flexible sistoskopi nasıl yapılır
Fleksibl sistoskopi, idrar yollarını incelemek için yukarda gösterilen flexible sistoskop denilen ince, kıvrılabilir (esnek) bir aletle yapılan endoskopik bir işlemdir. Genellikle ayaktan, yani hastanede yatış ektirmeden yapılır ve oldukça konforlu bir yöntemdir.
🔹 1. Hazırlık
- Genellikle özel bir hazırlık gerekmez.
- Hasta işlem öncesi idrara çıkarılır.
- İşlemden önce hastaya ne yapılacağı anlatılır, varsa antikoagülan (kan sulandırıcı) kullanımı sorgulanır.
- Lokal anestezi için lidokain içeren jel üretraya (idrar kanalına) uygulanır.
🔹 2. Pozisyonlandırma
- Erkek hastalar genellikle sırt üstü yatar.
- Kadınlarda da pozisyon benzer olup bacaklar hafif açılır.
🔹 3. Cihazın Uygulanması
- Fleksibl sistoskop, üretradan (idrar kanalı) içeri dikkatlice ilerletilir.
- Bu esnek cihaz sayesinde hasta daha az rahatsızlık hisseder.
- İşlem boyunca görüntü ekrana yansıtılır.
🔹 4. Mesanenin İncelenmesi
- Mesane içine steril serum fizyolojik verilir; böylece mesane şişirilerek iç yapı net görünür hale getirilir.
- Doktor, mesanenin iç yüzeyini, üreter orifislerini, tümör, taş, iltihap vb. açısından değerlendirir.
- Şüpheli bir alan varsa not alınır, gerekiyorsa ileri işlem (biyopsi vb.) planlanır.
🔹 5. İşlemin Sonlandırılması
- Cihaz çıkarılır.
- İşlem 5–10 dakika kadar sürer.
🔹 6. Sonrası
- Hafif yanma ve sık idrara çıkma hissi olabilir (geçicidir).
- Nadiren idrarda kan görülebilir (birkaç gün sürebilir).
- Genellikle antibiyotik verilmez, ama enfeksiyon gelişirse tedavi edilir.
🧾 Fleksibl Sistoskopinin Avantajları:
- Rigid sistoskopiye göre çok daha konforlu.
- Ayaktan uygulanabilir.
- Genelde anestezi gerektirmez.
- Erkeklerde bile minimal rahatsızlıkla yapılabilir.
Mesane kanserinin sistoskopik görünümü
MESANE KANSERİ EVRELERİ
Üç tür mesane kanseri vardır:
Kanser hücreleri sadece mesanenin yüzeyel tabakasında (en iç tabakada ) sınırlı ise ve daha derine yayılmamışsa, buna kas invaziv olmayan mesane kanseri veya yüzeysel mesane kanseri adı verilir. Bu en yaygın mesane kanseri türüdür ve Evre T1 mesane kanseri olarak da bilinir.
Tedavi sonrası yüzeyel kanserler tekrar edebilir. Buna nüks adını veriyoruz. . Nüks mesanenin aynı yerinde veya farklı bir yerinde olabilir . Bunların çok büyük çoğunluğu vücudun başka yerine yayılmazlar. Tümör sadece mesanede olur. Bundan dolayı hastaların düzenli kontrole gelmeleri önemlidir.
Kanser mesane kasına ve yakın dokulara doğru büyüdüğünde, kas invaziv mesane kanserine dönüşür. Bu türün vücudun diğer bölgelerine yayılma olasılığı daha yüksektir (metastatik hastalık) ve tedavisi daha zordur. Bazı durumlarda yaşamı tehdit edici olabilir. Bu mesane kanseri türü aynı zamanda Evre T2 ve T3 mesane kanseri olarak da bilinir.
Mesane kanseri lenf düğümleri veya diğer organlar gibi vücudun diğer bölgelerine yayılırsa, buna lokal olarak ilerlemiş veya metastatik mesane kanseri denir . Bu mesane kanseri türü, Evre T4 mesane kanseri olarak da bilinir.
Aşağıdaki resimde çeşitli evrelerdeki tümörler görünmektedir.
Mesane kanseri evrelemesi, TNM sistemi kullanılarak yapılır. TNM; Tümör (T), Lenf nodu (N) ve Metastaz (M) kavramlarının baş harflerinden oluşur ve hastalığın yaygınlığını belirlemeye yarar
🔵 T – Primer Tümör (Tümörün mesane duvarına invazyonu)
| Evre | Tanım |
| Ta | İnvaziv olmayan papiller karsinom (yüzeyel, saplı tümör) |
| Tis | Karsinoma in situ (CIS) – düz, yaygın, agresif yüzeyel tümör |
| T1 | Tümör mukoza altına (lamina propria) invazyon göstermiş, fakat kas tabakasına ulaşmamış |
| T2a | Kas tabakasının iç (superfisiyel) kısmına invazyon |
| T2b | Kas tabakasının dış (derin) kısmına invazyon |
| T3a | Perivezikal dokuya mikroskopik invazyon |
| T3b | Perivezikal dokuya makroskopik invazyon (görülebilir tümör kitlesi) |
| T4a | Prostat, uterus, vajen gibi komşu yapılara invazyon |
| T4b | Pelvik duvar veya abdominal duvara invazyon |
🟠 N – Bölgesel Lenf Nodu Tutulumu
| Evre | Tanım |
| N0 | Lenf nodu tutulumu yok |
| N1 | Tek bir lenf nodunda metastaz |
| N2 | Birden fazla lenf nodunda metastaz |
| N3 | Lenf nodu metastazı common iliak (yaygın bölgesel) lenf nodlarına kadar ulaşmış |
🔴 M – Uzak Metastaz
| Evre | Tanım |
| M0 | Uzak metastaz yok |
| M1a | Uzak lenf nodlarına metastaz |
| M1b | Uzak organ metastazı (örn. karaciğer, akciğer, kemik) |
Mesane kanseri tedavi yöntemleri
Mesane kanseri tedavisi hastalığın evresine, kanserin türüne, hastanın genel sağlık durumuna ve bazen de tümörün derecesine bağlıdır
Kas Tabakasına Ulaşmamış Mesane Kanserinde tedavi (Yüzeyel Mesane Tümörü– Ta, Tis, T1)
✅ TUR-M (Transüretral Rezeksiyon)
• Genellikle ilk tedavi basamağıdır. Rezektoskop adını verdiğimiz özel bir alet aracılığıyla mesanedeki tümörün kapalı yolla çıkarılması işlemidir. TUR-M ameliyatında ürolog üretradan rezektoskop denilen alet ile mesaneye girer. Takiben ince bir halka yardımıyla tümörü yerinden koparır ve yakar. TUR-M ameliyathanede yapılır ve anestezi ve narkoz gerekir
Mesane kanseri tedavi yöntemleri
1. Kas Tabakasına Ulaşmamış Mesane Kanserinde tedavi (Yüzeyel Mesane Tümörü– Ta, Tis, T1)
✅ TUR-M (Transüretral Rezeksiyon)
- Genellikle ilk tedavi basamağıdır. Rezektoskop adını verdiğimiz özel bir alet aracılığıyla mesanedeki tümörün kapalı yolla çıkarılması işlemidir. TUR-M ameliyatında ürolog üretradan rezektoskop denilen alet ile mesaneye girer. takiben ince bir halka yardımıyla tümörü yerinden koparır ve yakar. TUR-M ameliyathanede yapılır ve anestezi ve narkoz gerekir
✅ İntravezikal Tedavi (Mesane içine ilaç uygulaması)
- TUR sonrası nüksü önlemek için kullanılır:
- BCG (Bacillus Calmette-Guérin) immünoterapisi – yüksek dereceli tümörler veya karsinoma in situ (Tis) için.
- İntravezikal kemoterapi (örneğin Mitomisin C) – düşük dereceli tümörlerde kullanılır.
🔹 2. Kas Tabakasına Ulaşan Mesane Kanserinde Tedavi (T<İnvaziv Mesane Kanseri, T2 ve üstü)
✅ Radikal Sistektomi
- Mesanenin tamamen alınmasıdır. Ayrıca çevre lenf nodları ve gerektiğinde komşu organlar da çıkarılabilir (erkekte prostat, kadında rahim vb.).
- İnvaziv mesane kanserlerinde mesane tümüyle alınınca hastanın idrarını biriktirmek ve boşaltmak için yeni bir yola ihtiyaç vardır, bu amaçla bir çok yöntem kullanılmaktadır bir yöntemde cerrah hastanın ince bağırsağının bir bölümünü idrarın geçebileceği yeni yol yaratmak için kullanır . Üreterler bir ucuna ucuna ağızlaştırılır, diğer ucu da cilde verilir bu yeni ağıza stoma adı verilir.
- Bir başka yöntemde ise ince bağırsak parçasından yeni bir mesane yapılır idrar bu mesanede birikir bunun ucu üretra ya bağlanır hasta idrarını doğal yoldan yapar.
- Parsiyel Sistektomi: Mesanenin sadece kanserli kısmı alınır.
✅ Neoadjuvan Kemoterapi
- Ameliyat öncesi tümörü küçültmek ve sağkalımı artırmak için verilir.
✅ Mesane Koruyucu Yaklaşım
- Cerrahi istemeyen veya uygun olmayan hastalarda:
- TUR-M + Radyoterapi + Kemoterapi kombinasyonu.
🔹 3. İleri / Metastatik Mesane Kanseri
✅ Sistemik Kemoterapi
✅ İmmünoterapiAyrıca kemoterapiden sonra idame tedavisi olarak da kullanılabilir.
🔹 4. Destekleyici / Palyatif Tedavi
İdrar yolunun tıkanıklığını gidermek için geçici yollar
İleri evre hastalarda yaşam kalitesini artırmak amacıyla:
Palyatif radyoterapi (örneğin ağrılı metastazlar için)
Ağrı kontrolü
Sık sorulan sorular
Mesane kanseri hakkında en sık sorulan sorular ve yanıtları aşağıda sunulmuştur:
1. Mesane kanserinin en yaygın belirtisi nedir?
- İdrarda kan görülmesi (hematüri), mesane kanserinin en sık rastlanan belirtisidir. İdrarın pembe, kırmızı veya kahverengi renkte olması şeklinde ortaya çıkabilir.
2. Mesane kanseri kimlerde daha sık görülür?
- Mesane kanseri, özellikle 50 yaş ve üzeri bireylerde ve erkeklerde daha yaygındır. Ayrıca, sigara içenler ve kimyasal maddelere maruz kalan kişilerde risk artmaktadır.
3. Sigara içmek mesane kanseri riskini artırır mı?
- Evet, sigara kullanımı, mesane kanseri riskini önemli ölçüde artırır. Sigara içenlerde mesane kanseri gelişme olasılığı, içmeyenlere göre daha yüksektir.
4. Mesane kanseri nasıl teşhis edilir?
- Teşhis için idrar testleri, sistoskopi (mesanenin içinin incelenmesi) ve biyopsi gibi yöntemler kullanılır. Ayrıca, görüntüleme teknikleri de tanıda yardımcı olabilir.
5. Mesane kanseri tedavi edilmezse ne olur?
- Tedavi edilmediğinde, mesane kanseri çevre dokulara ve uzak organlara yayılabilir (metastaz). Bu durum, semptomların şiddetlenmesine ve yaşam kalitesinin düşmesine neden olabilir.
6. Mesane kanseri tedavisinde hangi yöntemler kullanılır?
- Tedavi seçenekleri arasında cerrahi müdahale (örneğin, TUR-M prosedürü), kemoterapi, radyoterapi ve immünoterapi bulunur. Tedavi planı, kanserin evresine ve hastanın genel sağlık durumuna göre belirlenir.
7. Mesane kanseri tekrarlayabilir mi?
- Evet, mesane kanseri tedavi sonrasında tekrarlayabilir. Bu nedenle, düzenli kontroller ve takip önemlidir.
8. Mesane kanseri ölümcül müdür?
- Erken teşhis edildiğinde, mesane kanseri başarıyla tedavi edilebilir ve sağkalım oranları yüksektir. Ancak, ileri evrelerde tedavi daha zor olabilir ve ölüm riski artar.
9. Mesane kanserinden korunmak için neler yapılabilir?
- Sigara içmemek, kimyasal maddelerden kaçınmak, bol sıvı tüketmek ve dengeli beslenmek mesane kanseri riskini azaltmada yardımcı olabilir.
10. Mesane kanseri genetik midir?
- Ailede mesane kanseri öyküsü olan kişilerde risk artabilir, ancak genetik faktörler tek başına belirleyici değildir; çevresel faktörler de önemli rol oynar.
1. Mesane kanseri erkeklerde mi, kadınlarda mı daha sık görülür?
- Mesane kanseri, erkeklerde kadınlara göre yaklaşık 3-4 kat daha fazla görülmektedir. Ancak, kadınlarda teşhis genellikle daha geç konduğundan, hastalık daha ileri evrelerde tespit edilebilir.
2. Mesane kanseri çocuklarda görülür mü?
- Mesane kanseri genellikle yaşlı erişkinleri etkiler, ancak nadir de olsa çocuklarda da görülebilir.
3. Mesane kanseri bulaşıcı mıdır?
- Hayır, mesane kanseri bulaşıcı değildir; kişiden kişiye geçmez.
4. Mesane kanseri tarama testleri var mıdır?
- Mesane kanserini erken dönemde saptamak için standart bir tarama testi bulunmamaktadır. Ancak, risk faktörleri taşıyan bireylerde düzenli tıbbi kontroller önerilir.
5. Mesane kanseri tedavisinde TUR-M (Transüretral Rezeksiyon) nedir?
- TUR-M, mesane içindeki tümörlerin kapalı cerrahi yöntemle çıkarılması işlemidir. Hem tanı hem de tedavi amacıyla kullanılır.
6. Mesane kanseri tedavisinden sonra yaşam kalitesi nasıl etkilenir?
- Tedavi sonrası yaşam kalitesi, uygulanan tedavi yöntemine ve hastalığın evresine bağlıdır. Erken evrede teşhis edilen ve uygun tedavi edilen hastalar, normal yaşamlarına devam edebilirler. Ancak, mesanenin alınması gibi durumlarda yaşam tarzında bazı değişiklikler gerekebilir.
7. Mesane kanseri için risk faktörleri nelerdir?
- Sigara kullanımı, kimyasal maddelere maruziyet, ileri yaş, erkek cinsiyet ve beyaz ırk olmak gibi faktörler mesane kanseri riskini artırabilir.
8. Mesane kanseri metastaz yaparsa hangi organlara yayılır?
- Mesane kanseri en sık akciğerler, karaciğer ve kemiklere metastaz yapar.
9. Yüzeyel mesane kanseri tedavisinden sonra hastalık tekrarlayabilir mi?
- Evet, mesane kanseri tekrarlama eğilimindedir. Bu nedenle, düzenli takip ve kontroller önemlidir.
10. Mesane kanseri tedavi edilmezse ne olur?
Tedavi edilmediğinde, mesane kanseri çevre dokulara ve uzak organlara yayılabilir, semptomlar şiddetlenebilir ve yaşam kalitesi düşebilir.
Ankara’da mesane tümörü tanı ve tedavisi; hastalığın evresine göre planlanır. Üroloji değerlendirmesi ile kişiye özel tedavi seçenekleri belirlenir.
Endoüroloji, Üroonkoloji, Lazer Prostat, Flexible Üreteroskopi
Bağlantılar
İletişim
Copyright © 2025. Prof. Dr. Sahir Kılıç
Bu sitede bulunan yazılar ve görseller genel bilgilendirme amaçlı olup teşhis ve tedavi amaçlı değildir.
